Buzdolabı Enerji Tüketimini Düşüren 12 Ayar ve Alışkanlık

Buzdolabı, evdeki cihazlar arasında yılın her günü, günün her saati çalışan tek cihazdır. Bu yüzden onda yapılan küçük bir iyileştirme, ayda bir iki kez kullanılan bir cihazdakinden çok daha fazla birikir. Aşağıdaki on iki başlığın hepsi kullanıcı düzeyinde uygulanabilir; hiçbiri cihazın arkasını sökmeyi ya da soğutucu devresine dokunmayı gerektirmez. Ne kadar tasarruf sağlanacağı cihazın yaşına, sınıfına ve mutfağın sıcaklığına göre değişir.

Buzdolabı tüketimini belirleyen ana etken nedir?

Kompresörün ne kadar süre çalıştığıdır. Kompresör, iç sıcaklık ayarlanan değerin üzerine çıktığında devreye girer ve değere inince durur. Dolayısıyla tüketimi düşürmenin tek yolu, kompresörün daha az devreye girmesini sağlamaktır: ısı kaçağını azaltmak ve ısı atımını kolaylaştırmak. Aşağıdaki başlıkların tamamı bu iki amaca hizmet eder.

Bu iki başlık altında toplanan her önlem doğrudan çalışma süresine yansır. Kapı contasının sızdırması, kondenserin tozlanması ya da dolabın sıcak bir yüzeye bitişik durması kompresörü sürekli çalışmaya iter.

Sıcaklık ayarı kaç derece olmalı?

Soğutucu bölmede genel kabul gören aralık 4 santigrat derece civarıdır; dondurucu bölmede ise eksi 18 derece. Daha soğuğa ayarlamak gıdayı belirgin biçimde daha iyi korumaz, ama kompresörün çalışma süresini uzatır. Yazın ortam sıcaklığı yükseldiğinde bir kademe düşürmek yeterlidir. Daha ileri gitmek tüketimi artırır, koruma süresini uzatmaz.

Kadran tipi ayarlarda rakamlar dereceyi değil kademe şiddetini gösterir; en yüksek kademe sürekli kullanılmamalıdır. Ayarı değiştirdikten sonra sonucu görmek için en az yirmi dört saat beklemek gerekir, çünkü dolabın yeni dengeye ulaşması zaman alır.

Kapı ve conta neden bu kadar önemli?

Isı kaçağının en büyük yolu kapıdır. Contası sertleşmiş ya da yırtılmış bir kapı, gözle görülmeyen sürekli bir açıklık yaratır ve kompresörü aralıksız çalıştırır. Contanın durumunu anlamanın basit bir yolu vardır: kapıya ince bir kâğıt sıkıştırıp çekin. Bu test hiçbir alet gerektirmez ve bir dakikada yapılır.

Kâğıt kolayca çıkıyorsa o noktada conta sızdırıyor demektir. Bu kontrolü kapının dört kenarında ayrı ayrı yapın. Contayı ılık sabunlu suyla silmek, kıvrımlarında biriken kalıntıyı almak esnekliğini bir süre daha korur; sertleşmiş bir conta ise değiştirilir ve bu işlem teknisyen işidir.

• Kapıyı gereğinden uzun süre açık tutmayın; ne alacağınıza kapağı açmadan karar verin.
• Kapının tam kapandığını duyarak ve iterek doğrulayın.
• Rafları kapıyı engelleyecek biçimde doldurmayın.
• Kapı iç raflarına yüksek ve devrilebilecek şişeler koymayın.

Dolabın yeri ve arkasındaki boşluk ne kadar olmalı?

Buzdolabı içeriden aldığı ısıyı arkasındaki kondenser üzerinden ortama verir. Bu ısının rahatça dağılabilmesi için dolabın arkasında ve üstünde boşluk kalması gerekir. Sıkışık bir nişe yerleştirilen dolap, kendi verdiği ısıyı yeniden emer ve sürekli çalışır. Yerleşim kararı, cihaz alındıktan sonra düzeltilmesi en zor başlıktır.

Üretici kılavuzunda arka ve yan boşluk ölçüleri yazılıdır; genel olarak arkada birkaç santimetre, üstte daha fazla boşluk beklenir. Ayrıca dolabı fırının, ocağın, kaloriferin ve doğrudan güneş alan pencerenin yanına koymamak gerekir. Bu tek başına belirgin fark yaratan bir yerleşim kararıdır.

Kondenser temizliği kullanıcı işi mi?

Arkada açıkta duran ızgara tipi kondenserlerde toz alma, cihazın fişi çekildikten sonra yumuşak bir fırça ya da elektrikli süpürgenin fırça ucuyla yapılabilir. Bu, gövdeyi sökmeyi gerektirmediği için kullanıcı düzeyinde kalır. Toz katmanı ısı atımını doğrudan azaltır. Bu işlem yılda bir kez yapıldığında yeterlidir.

Buna karşılık kondenseri gövde içine gizlenmiş ya da alt tarafa yerleştirilmiş modellerde, kapak sökmek gerektiği için bu iş teknisyene bırakılmalıdır. Aynı şekilde fan, kompresör bölmesi ve soğutucu devre hiçbir koşulda kullanıcı tarafından açılmaz. Bakımın nasıl yürüdüğünü buzdolabı tamiri sayfasında anlatıyoruz.

İçeriye yerleştirme düzeni tüketimi etkiler mi?

Evet, hem hava dolaşımı hem de nem yönetimi üzerinden etkiler. Rafların tıka basa doldurulması soğuk havanın dolaşmasını engeller ve bazı bölgelerin gereğinden sıcak kalmasına yol açar. Boş bir dolap ise her kapı açılışında soğuk havanın tamamını kaybeder. İkisi arasındaki dengeyi kurmak, yerleştirme düzeninin asıl amacıdır.

1. Sıcak yemeği soğumadan koymayın; oda sıcaklığına inmesini bekleyin.
2. Açık kaplardaki nem buzlanmayı artırır, kapaklı saklama kabı kullanın.
3. Arka duvara temas eden yerleşim yapmayın; hava kanallarını kapatmayın.
4. Dondurucuyu dolu tutmak, soğutucuyu ise havalanacak kadar boş bırakmak daha verimlidir.
5. Şişeleri kapıda değil, iç raflarda saklamak kapı açılışlarındaki kaybı azaltır.

On iki başlık tek tabloda nasıl özetlenir?

Aşağıdaki tablo, yazıda geçen bütün başlıkları uygulanabilirlik ve etki bakımından sıralar. Etki sütunundaki değerlendirme sahada gözlemimize dayanır; ölçülmüş bir oran değil, öncelik sıralaması olarak okunmalıdır. Yüksek etkili maddelerden başlamak, kısa sürede fark yaratır. Tablo aynı zamanda hangi işin kullanıcıya, hangisinin teknisyene ait olduğunu ayırır.

Buzlanma tüketimi neden artırır?

Dondurucu duvarlarında biriken buz, yalıtım gibi davranarak soğuğun bölmeye geçmesini zorlaştırır. Kompresör aynı sıcaklığı yakalamak için daha uzun çalışır. Kalınlaşan buz aynı zamanda kapının tam kapanmasını da engelleyebilir ve sorun kendini besler. Bu yüzden buzlanma erken aşamada ele alınmalıdır. Buz kalınlaştıkça hem tüketim hem de çözdürme süresi artar.

Karlanma modelinde el ile çözdürme yapılabiliyorsa, cihazın fişi çekilerek ve buz kendiliğinden erimeye bırakılarak yapılır. Buzu bıçak, tornavida gibi sert aletle kırmak soğutucu boruyu delebilir ve onarımı çok pahalı bir arızaya dönüşür. Buzlanma çözdürmeye rağmen kısa sürede tekrarlıyorsa sebep contada, kapı hizasında ya da defrost sisteminde olabilir; ayrıntılar buzlanma ve karlanma kaydında.

Enerji etiketi neyi anlatır, nasıl okunur?

Cihazın üzerindeki enerji etiketi, standart bir test döngüsünde ölçülen yıllık tüketimi ve sınıfı gösterir. Etiketteki değer bir garanti değil, cihazları aynı koşulda karşılaştırmak için üretilmiş bir ölçüttür. Sizin evinizdeki gerçek tüketim, ortam sıcaklığına ve kullanım alışkanlığına göre bundan farklı olur.

Etikette bakılması gereken iki alan vardır: enerji sınıfı harfi ve yıllık tüketim değeri. Harf sınıflandırması dönem dönem yeniden düzenlendiği için, farklı yıllarda üretilmiş iki cihazın harflerini doğrudan karşılaştırmak yanıltıcı olabilir. Bu durumda yıllık tüketim değerine bakmak daha güvenilirdir.

Bir başka nokta, cihazın hacmiyle tüketimi birlikte değerlendirmektir. Büyük hacimli bir dolabın tüketimi doğal olarak daha yüksektir; önemli olan hacim başına düşen tüketimdir. İhtiyacınızdan büyük bir dolap almak, en iyi sınıfta bile faturada karşılığını bulur.

Cihaz eskiyse yenilemek mi daha mantıklı?

Bu karar tek başına yaşa değil, üç veriye bakılarak verilir: cihazın yıllık tüketimi, mevcut arızanın onarım tutarı ve kalan kullanım beklentisi. Çok eski bir cihazda sürekli tekrar eden arızalar varsa, onarım tutarı yeni cihaz bedeline yaklaşabilir. Karar verirken bu üç veriyi birlikte değerlendirmek gerekir.

Böyle durumlarda değerlendirmeyi olduğu gibi paylaşırız; onarımı ekonomik bulmadığımız cihazlarda bunu söyleriz. Onarım tercih edilirse işçilik ve parça aralıklarını ücretler sayfasında görebilirsiniz. Kesin fiyat yerinde tespitten sonra, işleme başlanmadan önce bildirilir. Soğutmuyor ama motor çalışıyor belirtisi için ilgili arıza kaydına bakabilirsiniz.